Jamielnik, leżący na terenie dzisiejszej gminy Bratian w powiecie nowomiejskim, przed wybuchem II wojny światowej stanowił ważny strategiczny punkt na pograniczu Polski i Prus Wschodnich. To właśnie tam, po polskiej stronie granicy, funkcjonowało drogowe oraz kolejowe przejście między II Rzeczpospolitą a Niemcami. Aby przypomnieć o tamtym okresie, organizatorzy przygotowali dwudniowe wydarzenie, które połączy edukację historyczną z widowiskową rekonstrukcją.

Głównym punktem wydarzenia będzie sobota, 10 października. O godzinie 12:00 na placu przy bibliotece w Jamielniku rozpocznie się widowisko historyczne „Pierwsze strzały”. Widzowie zobaczą symboliczną inscenizację ataku wojsk niemieckich na polskie przejście graniczne. Widowisko będzie miało charakter symboliczny – zaprezentuje przykładowy przebieg starcia o przejście graniczne z 1 września 1939 roku, oddając emocje i realia panujące w pierwszym dniu wojny. W inscenizacji wezmą udział rekonstruktorzy wcielający się w role żołnierzy Wojska Polskiego, wojsk niemieckich oraz ludności cywilnej, a całości dopełnią scenografia, pojazdy i uzbrojenie.

Wstępem do sobotniego widowiska będzie „Wieczór z historią”, zaplanowany na czwartek, 8 października. Spotkanie rozpocznie się o godz. 17:00 w świetlicy wiejskiej w Jamielniku. W programie zaplanowano trzy wystąpienia popularyzujące lokalną historię. Michał Młotek – autor Internetowego Muzeum Iławy i pomysłodawca całego wydarzenia – zaprezentuje temat „Powiat nowomiejski na zdjęciach lotniczych z okresu II wojny światowej”. Z kolei Artur Przechadzki ze Stowarzyszenia Retro – Prabuty poprowadzi prelekcję połączoną z pokazem umundurowania oraz uzbrojenia żołnierza Wojska Polskiego z września 1939 roku. Całość dopełni wykład Marcina Zalewskiego z Fundacji Wybudowania „Za miedzą. Codzienność na międzywojennym pograniczu”, który przybliży realia codziennego życia mieszkańców dawnych terenów przygranicznych.

Wydarzeniu towarzyszyć będzie wystawa zatytułowana „Linia podziału”, którą będzie można zobaczyć w Bibliotece Publicznej w Jamielniku. Ekspozycja zaprezentuje dawny przebieg granicy polsko-niemieckiej w powiecie nowomiejskim, archiwalne mapy, materiały Straży Granicznej oraz notatki polskiego wywiadu.

Głównym celem wydarzenia "Granica w ogniu. Jamielnik 1939" jest pielęgnowanie pamięci historycznej oraz upamiętnienie bohaterstwa obrońców polskich granic z września 1939 roku, w tym zarówno żołnierzy, jak i pracowników kolei, którzy pełnili służbę w chwili niemieckiej agresji. Wydarzenie ma również na celu ukazanie realiów życia codziennego i postaw Polaków mieszkających na terenach przygranicznych w II RP przed wybuchem II wojny światowej. Poprzez połączenie prelekcji z inscenizacją historyczną, organizatorzy chcą zaangażować odbiorców w różnym wieku, budząc w nich świadomość historyczną i kształtując postawy patriotyczne.

Organizatorami wydarzenia są Gmina Bratian, Centrum Kultury Gminy Bratian oraz Internetowe Muzeum Iławy przy wsparciu Stowarzyszenia Retro - Prabuty, Fundacji Wybudowania oraz lokalnego bloga historycznego "Jamielnik - Między lasem a jeziorem".

Patronat honorowy nad obchodami objęła ogólnopolska kampania BohaterON – włącz historię! Wydarzenie zyskało również patronat PKP S.A., wpisując się w tegoroczne obchody dwóch istotnych jubileuszów: 200-lecia pierwszego pasażerskiego przejazdu koleją na świecie oraz 100-lecia powstania PKP.

Red. Info Iława.